Iğdır Üniversitesinde Cumhuriyet’in Tarihi, Siyasi Mirası ve Kültürel Dönüşümü Ele Alındı

(Erdal Yalçın) Iğdır Üniversitesinde düzenlenen “Tarih, Siyaset ve Kültür Perspektifinden Cumhuriyet” başlıklı panelde, Cumhuriyet’in kuruluş süreci, milli egemenlik anlayışı ve toplumsal-kültürel dönüşüme katkıları farklı yönleriyle değerlendirildi.

Iğdır Üniversitesi tarafından 27 Ekim 2026 Salı günü saat 14.00’te, Karaağaç Kampüsü 15 Temmuz Şehitleri Konferans Salonu’nda “Tarih, Siyaset ve Kültür Perspektifinden Cumhuriyet” konulu panel düzenlendi. Akademisyenlerin katılımıyla gerçekleştirilen programda Cumhuriyet’in tarihsel temelleri, kuruluş felsefesi, siyasal mirası ve kültürel dönüşüm süreci ele alındı.

Panelin açılış konuşmasını Rektör Vekili Prof. Dr. Uğur Şimşek yaptı. Şimşek, Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün öncülüğünde atılan güçlü temellerin yalnızca gurur duyulan bir geçmişi değil, aynı zamanda kararlılıkla yürünecek aydınlık bir geleceği de temsil ettiğini ifade etti.

Cumhuriyet’in kuruluş süreci ve milli egemenlik vurgusu

Panelde konuşan Doç. Dr. Cem Doğan, “Cumhuriyetin İlanı: Tarihsel Süreç, Kuruluş Felsefesi ve Atatürk” başlıklı sunumunda Cumhuriyet’in kuruluşunu hazırlayan tarihsel koşulları ve milli egemenlik anlayışını değerlendirdi.

Cumhuriyet’in yalnızca askeri bir mücadelenin sonucu olarak ele alınamayacağını belirten Doğan, bu sürecin uzun yıllara yayılan tarihsel gelişmelerin ve ortak mücadelenin ürünü olduğunu vurguladı. Atatürk’ün liderliği kadar, bu sürece katkı sunan kadronun ve dayanışma anlayışının da önemine dikkat çekti.

Cumhuriyet’in Osmanlı Devleti’nden bir kopuşu simgelemekle birlikte tarihsel bir mirası da devraldığını ifade eden Doğan, milli egemenlik düşüncesinin Cumhuriyet’in temel kazanımları arasında yer aldığını dile getirdi. Halkın yönetimde daha belirleyici bir konuma gelmesinin, Cumhuriyet’in toplumsal anlayışındaki önemli değişimlerden biri olduğunu kaydetti.

“Cumhuriyet, siyasal ve toplumsal özgürlüğün ifadesidir”

Dr. Öğr. Üyesi Âdem Yılmaz, “Cumhuriyet: Bir Devletin Kuruluşundan Fazlası” başlıklı konuşmasında Cumhuriyet’in yalnızca rejim değişikliği veya yeni bir devletin kurulmasıyla sınırlandırılamayacağını belirtti.

Yılmaz, Cumhuriyet’in ulusal kurtuluş mücadelesiyle kazanılan bağımsızlığın yanı sıra siyasal ve toplumsal özgürlüğün gelişmesine de zemin hazırladığını ifade etti. Cumhuriyet’in korunmasının yanında geliştirilmesinin de önem taşıdığını vurgulayan Yılmaz, modernleşme ve aydınlanma anlayışının toplumun özgürleşmesiyle yakından ilişkili olduğunu söyledi.

Cumhuriyet’in insanların kendi inançları, dilleri ve özgürlükleriyle yaşayabilmelerinin koşullarını güçlendiren bir anlayışı temsil ettiğini belirten Yılmaz, toplumsal ve siyasal kalıpların aşılmasının önemine işaret etti.

Dil, kültür ve bilimsel düşüncenin önemi

Prof. Dr. Nesrin Güllüdağ ise “Cumhuriyet’in Kültürel Dönüşümü: Dil, Edebiyat ve Yeni İnsan” başlıklı sunumunda Cumhuriyet’in dil, kültür, eğitim ve düşünce hayatına katkılarını ele aldı.

Güllüdağ, Cumhuriyet’in yalnızca bir bayramın değil, milletin yeniden doğuşunun; dilin, kültürün ve özgür düşüncenin aydınlık geleceğinin de simgesi olduğunu ifade etti.

Türkçenin bir milletin hafızası ve geçmişle gelecek arasında köprü olduğunu belirten Güllüdağ, dilin zengin anlatım gücüne ve kültürel kimliğin korunmasındaki rolüne dikkat çekti. Cumhuriyet’in eğitim ve kültür anlayışında okuyan, araştıran, sorgulayan, bilimsel düşünceyi kullanan ve sorumluluk üstlenen bireyler yetiştirmede önemli bir yer tuttuğunu kaydetti.

Cumhuriyet’in kazanımlarının yalnızca sözlerle ifade edilmesinin yeterli olmadığını vurgulayan Güllüdağ, bu değerlerin kararlarda, kurumlarda ve insan ilişkilerinde yaşatılması gerektiğini dile getirdi.

Güllüdağ, konuşmasının sonunda Gazi Mustafa Kemal Atatürk’e hitaben yaptığı değerlendirmede, Cumhuriyet’in insanlara özgürce düşünme, üretme ve kendi ayakları üzerinde durma imkânı sunduğunu belirterek bilimin, özgürlüğün ve aydınlanmanın önemini vurguladı.

Farklı disiplinlerden akademisyenlerin katkılarıyla gerçekleştirilen panel, konuşmacılara belge takdim edilmesinin ardından sona erdi.